អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជានៃក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា(CDC) លោក ជា វុទ្ធី បានលើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនជប៉ុនជានិច្ចកាលតែងតែគាំទ្រ និងនៅជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនកម្ពុជាគ្រប់ដំណាក់កាលនៃការអភិវឌ្ឍសង្គម-សេដ្ឋកិច្ច ខណៈរយៈពេលជាង ៣០ឆ្នាំកន្លងមកនេះ ជប៉ុនបានវិវត្តន៍ពីប្រទេសផ្តល់ជំនួយដ៏ធំរហូតក្លាយជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ច និងពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខាន់របស់កម្ពុជា។
ការថ្លែងនេះធ្វើឡើងក្នុងកិច្ចប្រជុំលើកទី៣១ នៃគណៈកម្មាធិការចម្រុះកម្ពុជា-ជប៉ុន ក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងជប៉ុនស្តីពី«សេរីភាវូបនីយកម្ម, ការជំរុញ, និងការការពារវិនិយោគ» ដែលប្រព្រឹត្តិទៅនៅទីស្តីការក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦។ ប្រធានបទសំខាន់ៗដែលបានពិភាក្សាក្នុងកិច្ចប្រជុំលើកទី៣១ នេះ មានវិសាលភាពគ្របដណ្តប់លើការងារសំខាន់ៗជាច្រើន ដូចជា វិស័យសារពើពន្ធ, បរិស្ថាន, ពាណិជ្ជកម្ម, ភស្ដុភារកម្ម, ថាមពល និងសន្តិសុខសាធារណៈ។
កិច្ចប្រជុំនេះត្រូវបានដឹកនាំដោយសហប្រធាន លោក ជា វុទ្ធី អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជា និងលោក UENO Atsushi ឯកអគ្គរដ្ឋទូតប្រទេសជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា។ កិច្ចប្រជុំនេះមានការចូលរួមពីតំណាងក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ, សមាគមធុរកិច្ចជប៉ុននៅកម្ពុជា(JBAC), ទីភ្នាក់ងារសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិនៃប្រទេសជប៉ុន(JICA), អង្គការពាណិជ្ជកម្មក្រៅប្រទេសជប៉ុន(JETRO), និងតំណាងក្រុមហ៊ុនជប៉ុនដែលមានប្រតិបត្តិការវិនិយោគនៅកម្ពុជាសរុបប្រមាណ ២០០ រូប។
មានមតិក្នុងបទអន្តរាគមន៍បើកកិច្ចប្រជុំ លោក ជា វុទ្ធី បានសម្ដែងការស្វាគមន៍ចំពោះវត្តមានរបស់ភាគីជប៉ុនទាំងអស់ និងបានថ្លែងអំណរគុណចំពោះរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនជប៉ុនដែលជានិច្ចកាលតែងតែគាំទ្រ និងនៅជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនកម្ពុជាក្នុងគ្រប់ដំណាក់កាលនៃការអភិវឌ្ឍសង្គម-សេដ្ឋកិច្ច។
លោកបន្តថា៖«ក្នុងរយៈពេលជាង ៣០ ឆ្នាំកន្លងមកនេះ ជប៉ុនបានវិវត្តពីប្រទេសផ្តល់ជំនួយដ៏ធំរហូតក្លាយជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់ដែលបានខិតខំកៀរគរ និងជំរុញការវិនិយោគផ្ទាល់ពីជប៉ុនមកកម្ពុជាជាបន្តបន្ទាប់»។
បន្ថែមលើនេះ លោកក៏បានរំលឹកឡើងវិញនូវសាវតារនៃយន្តការសន្ទនានេះដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងតាំងពីឆ្នាំ២០០៩ ក្នុងគោលបំណងលើកយកបញ្ហាប្រឈមមកពិភាក្សា ក្នុងន័យលើកកម្ពស់បរិយាកាសធុរកិច្ច និងវិនិយោគនៅកម្ពុជាឱ្យកាន់តែប្រសើរ។
លោកអះអាងថា ក្រោមក្របខ័ណ្ឌនៃកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងជប៉ុនស្តីពី«សេរីភាវូបនីយកម្ម ការជំរុញ និងការការពារវិនិយោគ» ដែលបានចុះហត្ថលេខាកាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០០៧ ដោយអតីតនាយករដ្ឋមន្រ្ដី លោក ហ៊ុន សែន និងអតីតនាយករដ្ឋមន្រ្ដីជប៉ុន លោក ស៊ីនហ្សូ អាបេ ហើយកិច្ចព្រមព្រៀងនេះបានចូលជាធរមានកាលពីឆ្នាំ២០០៨។
លោកបានថ្លែងថា៖«ខ្ញុំមានសុទិដ្ឋិនិយមថាបញ្ហាដែលបានលើកឡើងនាឱកាសនេះ នឹងត្រូវបានពិភាក្សា និងយកចិត្តទុកដាក់ដោះស្រាយពីគ្រប់តួអង្គពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីធានាឱ្យបាននូវបរិយាកាសល្អប្រសើរសម្រាប់ថែទាំវិនិយោគជប៉ុនដែលមានស្រាប់ ជំរុញលើកទឹកចិត្តឱ្យមានការពង្រីកការវិនិយោគ និងឈានទៅដល់ការទាក់ទាញវិនិយោគថ្មីមកពីជប៉ុនក្នុងគោលបំណងធ្វើពិពិធកម្មទាំងប្រភពទុន និងឧស្សាហកម្ម»។
ជាការឆ្លើយតប លោក UENO Atsushi បានថ្លែងអំណរគុណចំពោះក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជាដែលតែងតែផ្តល់នូវការសម្របសម្រួល និងឆ្លើយតបចំពោះសំណូមពររបស់វិនិយោគិនជប៉ុន។ លើសពីនេះ លោកក៏បានបញ្ជាក់ពីការគាំទ្រ និងកោតសរសើរចំពោះកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាលើការងារសំខាន់ៗរួមមាន ការបង្ក្រាបការឆបោកតាមប្រព័ន្ធអនឡាញ ដែលការណ៍នេះបានជួយពង្រឹងទំនុកចិត្ត និងសុវត្ថិភាពសម្រាប់វិនិយោគិន, និងការដោះស្រាយបញ្ហាតានតឹងនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ដោយប្រើប្រាស់មធ្យោបាយការទូត ដែលជាកត្តាគន្លឹះក្នុងការស្តារ និងលើកកម្ពស់បរិយាកាសវិនិយោគ និងភស្តុភារកម្មឱ្យមានភាពល្អប្រសើរឡើងវិញ។
បច្ចុប្បន្នប្រទេសជប៉ុនគឺជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មសំខាន់មួយរបស់កម្ពុជា ដោយក្នុងឆ្នាំ២០២៥ កន្លងមកការផ្លាស់ប្តូរទំនិញរវាងប្រទេសទាំង ២ មានទឹកប្រាក់សរុប ២,៥៣ ពាន់លានដុល្លារ កើនឡើង ១៧,១% បើធៀបនឹងឆ្នាំ២០២៤ ក្នុងនោះកម្ពុជានាំទំនិញទៅជប៉ុន ១,៥៧ ពាន់លានដុល្លារ កើនឡើង ១១,៩% ចំណែកជប៉ុននាំចូល ៩៥៦,២៣ លានដុល្លារ កើន ២៧%។ ជប៉ុន គឺជាដៃគូពាពាណិជ្ជកម្មធំជាងគេទី៥ របស់កម្ពុជា បន្ទាប់ពីប្រទេសចិន អាមេរិក វៀតណាម និងថៃ។
អនុប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា លោក លឹម ហេង បានប្រាប់ភ្នំពេញប៉ុស្តិ៍ថា ជប៉ុនជាប្រទេសរីកចម្រើនផ្នែកបច្ចេកវិទ្យា រោងចក្រ និងមានឧស្សាហកម្មរីកចម្រើនខ្លាំង រីឯកម្ពុជាជាប្រទេសមានវិស័យកសិកម្មកំពុងរីកចម្រើន ដូចនេះប្រទេសទាំង ២ អាចធ្វើការផ្លាស់ប្តូរមុខទំនិញដែលកង្វះខាតតាមប្រទេសរៀងខ្លួនបាន។ បច្ចុប្បន្នក្រៅពីផលិតផលកសិកម្ម កម្ពុជាក៏បាននាំចេញផលិតផលវាយនភណ្ឌជាច្រើនផងដែរទៅទីផ្សារជប៉ុន។
លោកបានបន្តថា ទំហំពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសទាំង ២ ត្រូវបានរំពឹងថា នឹងមានទំហំកាន់តែធំ ព្រោះប្រទេសទាំង ២ គឺជាសមាជិកនៃកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ច គ្រប់ជ្រុងជ្រោយតំបន់ (RCEP)។
លោកបន្ថែមថា ក្រៅពីចរាចរណ៍ទំនិញ នៅកម្ពុជាក៏មានវិនិយោគិនជប៉ុនជាច្រើនកំពុងបណ្តាក់ទុនលើវិស័យចម្រុះជាច្រើនដូចជា ផ្សារទំនើប មជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម សំណង់ និងកសិកម្មជាដើម។ ក្រៅពីការផ្លាស់ប្តូរទំនិញ កម្ពុជាក៏មានប្រជាពលរដ្ឋរបស់ខ្លួនទៅធ្វើការនៅប្រទេសជប៉ុនផងដែរ។
លោកនិយាយថា៖ «ទំនាក់ទំនងល្អរវាងរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជននៃប្រទេសទាំង ២ នឹងជួយឱ្យការផ្លាស់ប្តូរពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសទាំង ២ មានទឹកប្រាក់កាន់តែច្រើន ហើយចំនួនវិនិយោគិនជប៉ុនមកបណ្តាក់ទុននៅកម្ពុជាក៏នឹងមានចំនួនកាន់តែច្រើនផងដែរ»។
ដើម្បីជំរុញទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីឱ្យបានកាន់តែធំ និងទាក់ទាញវិនិយោគិនជប៉ុន ឱ្យចូលមកបណ្តាក់ទុននៅកម្ពុជាកាន់តែច្រើន សភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជាកន្លងមកក៏បានបើកការិយាល័យតំណាងរបស់ខ្លួននៅក្នុងប្រទេសជប៉ុនផងដែរ។ នេះបើតាមលោក លឹម ហេង៕
