ភ្នំពេញ: វិស័យសារព័ត៌មាននៅកម្ពុជាកំពុងឈរនៅចំណុចសំខាន់មួយ ខណៈដែលមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាល អង្គការសង្គមស៊ីវិល និងដៃគូអន្តរជាតិ បានបង្ហាញទស្សនៈខុសគ្នាអំពីវឌ្ឍនភាព និងបញ្ហាប្រឈម ក្នុងអំឡុងសន្និសីទជាតិអបអរសាទរទិវាសេរីភាពសារព័ត៌មានពិភពលោក។
សន្និសីទនេះ បានធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី៣០ ខែមេសា នៅរាជធានីភ្នំពេញ ក្រោមប្រធានបទ «លើកកម្ពស់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសេរី និងមានការទទួលខុសត្រូវ ដើម្បីសន្តិភាព និងការអភិវឌ្ឍ» ដោយមានការចូលរួមពីអ្នកសារព័ត៌មាន មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាល និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍។
ខណៈដែលក្រសួងព័ត៌មានលើកឡើងពីភាពប្រសើរឡើងនៃបរិយាកាសសារព័ត៌មាន អង្គការសង្គមស៊ីវិលវិញបានព្រមានពីសម្ពាធបន្តលើសារព័ត៌មានឯករាជ្យ ដែលបង្ហាញពីភាពស្មុគស្មាញនៃវិស័យនេះ។
លោក ណុប វី នាយកប្រតិបត្តិខេមបូចា បានបញ្ជាក់ថា តួនាទីរបស់សារព័ត៌មានឯករាជ្យនៅតែមានសារៈសំខាន់ខ្លាំង។
លោកបានថ្លែងថា៖ «សេរីភាព ឯករាជ្យភាព និងចំរុះភាពនៃប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ គឺជាឆ្អឹងខ្នងនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ។ សេរីភាពសារព័ត៌មានប្រៀបបាននឹងខ្យល់អុកស៊ីសែន និងអាហារ ដែលមនុស្សមិនអាចខ្វះបាន»។
លោកបានលើកឡើងថា ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៧ មក វត្តមានសារព័ត៌មានឯករាជ្យបានថយចុះ ខណៈដែលស្ថាប័នមួយចំនួនកំពុងប្រឈមនឹងបញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុ បច្ចេកវិទ្យា និងបរិយាកាសនយោបាយ។
លោកបានបន្ថែមថា អ្នកសារព័ត៌មាននៅតែប្រឈមនឹងការគំរាមកំហែង បណ្តឹង និងហានិភ័យផ្សេងៗ ពេលរាយការណ៍អំពីប្រធានបទរសើប ដូចជា អំពើពុករលួយ បរិស្ថាន និងសិទ្ធិមនុស្ស។
ក្រឡេកទៅមើលជ្រុងម្ខាងទៀត លោក ទេព អស្នារិទ្ធ អនុរដ្ឋលេខាធិការ និងអ្នកនាំពាក្យក្រសួងព័ត៌មាន បានលើកឡើងពីវឌ្ឍនភាពវិជ្ជមាន។
លោកបានថ្លែងថា៖ «លទ្ធផលស្ទង់មតិបង្ហាញថា ៧០,៤% នៃអ្នកសារព័ត៌មានមិនបានប្រឈមនឹងការគំរាមកំហែង ខណៈ ៨៤,៦% មិនបានប្រឈមនឹងបណ្តឹងផ្លូវច្បាប់»។
លោកបញ្ជាក់ថា នេះបង្ហាញពីបរិយាកាសការងារដែលអំណោយផល និងការប្តេជ្ញារបស់រាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងការលើកកម្ពស់សេរីភាពសារព័ត៌មាន។
លោកក៏បានការពារការធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពច្បាប់ ដោយបានលើកឡើងថា៖ «ការរៀបចំសណ្តាប់ធ្នាប់មិនមែនជាការរឹតត្បិតទេ ប៉ុន្តែជាការពង្រឹងគុណភាព និងសុចរិតភាពព័ត៌មាន»។
ក្នុងពេលដូចគ្នា វាគ្មិនអន្តរជាតិបានលើកឡើងពីបញ្ហាប្រឈមសកល។
លោកស្រី Emily Sandilands បានថ្លែងថា សេរីភាពសារព័ត៌មានកំពុងធ្លាក់ចុះខ្លាំងនៅទូទាំងពិភពលោក ហើយបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលកំពុងបង្កើនការរីករាលដាលនៃព័ត៌មានមិនពិត។
លោកស្រីបាននិយាយថា៖ «AI និង deepfake អាចបំផ្លាញទំនុកចិត្តលើព័ត៌មាន និងប៉ះពាល់ដល់ប្រជាធិបតេយ្យ»។
លោកស្រី Flavio Bonetti តំណាងអង្គការយូណេស្កូ បានបញ្ជាក់ថា សេរីភាពសារព័ត៌មានបានធ្លាក់ចុះ ១១% ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១២។
លោកស្រីបានថ្លែងថា៖ «នៅពេលសារព័ត៌មានអាចធ្វើការដោយឯករាជ្យ និងមានសុវត្ថិភាព សង្គមនឹងមានស្ថិរភាព និងរីកចម្រើនកាន់តែប្រសើរ»។

